De meest voorkomende vorm van communicatie is …

In een team is communicatie een essentiële vaardigheid. Logisch, want hoe moet je anders weten wat de bedoeling is. Er wordt wat afgekletst en we gebruiken dagelijks vele soorten van communicatie; verbaal, non-verbaal, schriftelijk via email of Social Media. We vinden van onszelf dat we goed communiceren. Echter de meest voorkomende vorm van communicatie is … miscommunicatie. Uh, hoe kan dat?


Communiceren is het uitwisselen van gedachten tussen twee personen. We praten pas over effectieve communicatie als de gedachte van de ontvanger overeenkomt met de gedachte van de zender. Beide gedachten ontstaan in de hersenen, met andere woorden we creëren een mentaal beeld.

Computers
Communicatie tussen computers gaat wat makkelijker dan communicatie tussen twee mensen. Via een internet-, USB- of bluetooth-verbinding kunnen we een exacte kopie van een bestand overzetten naar een andere computer. Sterker nog, dat kan niet alleen op één computer, maar op een oneindig aantal.

Mensen
Bij het uitwisselen van gedachten tussen mensen treden veel verstoringen en ruis op. Factoren zoals de taal, je woordenschat, je stem en omgevingsgeluid bepalen de kwaliteit van je boodschap. Maar de wijze waarop je communiceert, wordt ook beïnvloed door de situatie waarin je zit. Ditzelfde geldt voor factoren zoals; emoties, stress, intenties, normen, waarden en verborgen agenda’s. Het is moeilijk om op een goede manier je gedachten te verwoorden.

Met het uitspreken van je gedachten is er nog geen communicatie. Je produceert alleen geluid. We hebben het slechts over eenrichtingsverkeer. Voor communicatie is een ontvanger nodig.

Als niemand naar je luistert, communiceer je dan?

Luisteren
Luisteren is een vrijwillige keuze. Je kunt een ander niet dwingen om naar je te luisteren. Zeker in deze snelle tijd, zijn er veel afleidingen en verstoringen. Kijk maar eens hoeveel mensen tijdens een bespreking of een les afwezig voor zich uit staren of met hun mobieltje bezig zijn. Luisteren vereist aandacht, dat moet je willen en daar moet je moeite voor doen.

Mensen praten graag. Maar er zijn weinig mensen die echt luisteren naar wat een ander zegt.

De ontvanger ondergaat eenzelfde proces als de zender, maar dan in omgekeerde volgorde. Dezelfde verstorende factoren beïnvloeden het creëren van een gedachte. De kans dat de ontvanger een exacte kopie heeft van de gedachte van de zender is nul. Dit betekent dat je er nooit vanuit mag gaan dat de ander je vanzelfsprekend begrepen heeft.

Ik ben niet gek hoor
We praten en gaan er dan vanuit dat de ander je gehoord en begrepen heeft. Lekker naïef. Hoezo heeft een ander je gehoord en hoezo heeft een ander je begrepen? Waar baseer je dat op? Hier ligt de oorzaak van miscommunicatie.

Hoe vaak horen we niet: “Maar dat heb ik je gezegd hoor. Zeker weten.”
“Niet waar”, zegt de ander, “hoe kom je daar bij? Ik weet van niks.”
Waarop de eerste reageert: “Ik weet echt wel wat ik gezegd heb. Ik ben niet gek hoor.”

Bron van ellende
Het is een bekend gegeven dat veel misverstanden, irritaties en zelfs ruzies hun oorsprong vinden in miscommunicatie. Door miscommunicatie worden verkeerde verwachtingen gecreëerd, onduidelijke afspraken gemaakt en intenties vaag aangeduid. Kortom, in de omgang met je collega’s is miscommunicatie een bron van ellende.

Miscommunicatie

Ook privé
Communicatieproblemen komen natuurlijk niet alleen op het werk voor. Ook privé kunnen gemakkelijk problemen ontstaan door slechte of door zelfs helemaal geen communicatie. Miscommunicatie met je partner, je kinderen, je vrienden of vriendinnen, je ouders, je schoonouders of met je buren komt veelvuldig voor.

Als miscommunicatie problemen veroorzaakt, is communicatie meestal ook de oplossing voor deze problemen. Praat erover!

Feedback
Effectieve communicatie is helemaal niet moeilijk, maar je moet er wel wat moeite voor doen. Het begint met aandachtig luisteren naar wat een ander zegt. Zowel de zender als de ontvanger dienen vervolgens te controleren of de boodschap goed overgekomen en begrepen is. Met andere woorden; zorg voor een feedback. Nee, sterker nog: eis een feedback. Geef in je eigen woorden weer wat de ander volgens jou gezegd heeft.

Corrigeer of verbeter
Ga net zo lang door totdat beide partijen ervan overtuigd zijn dat ze elkaar goed begrepen hebben. Door de feedback corrigeer of verbeter je de initiële boodschap. Zowel de zender als de ontvanger leren daarvan.

Feedback is een essentieel onderdeel van communicatie. Klink logisch toch? En toch besteden veel mensen hier te weinig aandacht aan. Het feit dat miscommunicatie een veel voorkomende factor is bij incidenten en ongevallen zegt genoeg. De meeste mensen praten liever, dan dat ze echt luisteren.

Je leert meer door te luisteren, dan door te praten.

Veiligheid
Effectieve communicatie kan veel problemen voorkomen of in de kiem smoren. Vandaar dat goede communicatieve vaardigheden een noodzaak is om in een team veilig te werken. Veiligheid creëer je samen. Effectieve communicatie is daarom een gedeelde verantwoordelijkheid.

Miscommunicatie kan leiden tot een ongeval. Effectieve communicatie kan een ongeval voorkomen.

Op een veilige wereld, Geert

Als je dit artikel interessant of waardevol vindt, DEEL dit dan met jouw netwerk. Druk op de Twitter, Facebook, Google+, LinkedIn of E-mail knoppen, zodat ook de mensen in jouw netwerk ervan kunnen profiteren. Immers; kennis krijgt pas waarde als je het deelt met anderen.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.